Xitsonga HL P2

May-June 2023 โ€” Grade 12 / Matric โ€” Xitsonga

Past Paper 2023 Grade 12 English - HL
โ†“ Download PDF Facebook X ๐Ÿ“„ 644.1 KB View Memorandum
Preparing document

๐Ÿ“‹ Document Analysis

๐Ÿ“„ 40 pages ๐Ÿ“ 126 items found
See full analysis

Questions โ€” A Preview of What to Expect in the Document

126
This section provides a quick preview of questions from the document. It may not display every question or the complete wording of each one. For the full content, including diagrams, tables and other information, view the original PDF above.
2.1Kombisa hungunkulu leri xitlhokovetselo lexi xi humelerisaka rona. (2\
2.2Tsavula ntila eka ndzimana ya lowu kombisaka leswaku vanhu lava ku tlhokovetseriwaka hi vona loko va kumile vurhangeri va titekela mali va tidyela na mindyangu ya vona va rivala ku tirhela vanhu lava va
2.3Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi. Rito mabofu ka ntila wa 15 lowu nge: Ivi mabofu
2.4tila wa 23 wu ri Xana k dunga x ihlovo hi mavulavulelo ya masiku hinkwawo
2.5Eka ntila wa 30 mutlhokovetseri u ri: I nyoka ntsena yi nga vuyeliki edzivulweni ra yona. Xana ntila lowu wu humelerisa yini? (1\
2.6U nga va tsundzuxa yini van hu lava va nghenelelaka swa tipoli tiki hi xikongomelo xo tivuyerisa? (2\ [10] Xitsonga: Ririmi ra le Kay a (HL\/P210
3.1Nyika mongo wa xitlhokovets elo lexi. (2\
3.2Tshaha ntila eka ndzimana ya 5 lowu vulaka leswaku swa khale swi hundzile. (1
3.3Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi. Eka ntila wa 14 loko mutlhokovetseri a ku: Dyondzo ya kona vo kapudza bya ricece
3.4Mutlhokovetseri eka n tila wa 31 u ri 'Loko n'wana a hambuka, a a cambutiwa Nyika nhlamuselo ya rito
3.5Ku vuyeleriwa ka rito ra 'laha' e ka mi tila ya 28, 29 na 39 ku komba ntshikelelo
3.6Xana u nga va tsundzuxa yini vadyondzi endzhaku ka loko u twile xirilo xa mutlhok ovetseri? (2\ [10] Xitsonga: Ririmi ra le Kay a (HL\/P2 1110
4.1Hi x ihi xifaniso xa le miehleketweni lex i mutlhokovetseri a humelerisaka ona hi xitlhokovetselo lexi? (2\
4.2Kuma ntila eka ndzimana ya 2 lowu vulaka leswaku loko munhu loyi ku tlhokovetseri waka hi yena a nga lulamisi swihoxo leswi a soriwaka hi swona ku ta
4.3Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi. Rito 'nghunavalayi' eka ntila wa 11 lowu ng e: 'L eswi u nge hi na mavondzo loko hi laya n
4.4Eka ntila wa 14 lowu nge: Leswi lava va nge va bvung eriwile swa vona hi
4.5tila wa 13 u ri eswi
4.6Endlelo ra munhu loyi ku tlhokovetseriwaka hi yena ehenhla ka swiendlo swa wana wa yena u vona ri ri kahle ke? eketela nhlamulo ya wena
5.1Hlamusela leswi mutlhokovetseri a byelaka vahlayi swona hi xitlho kovetselo lexi (2\
5.2Hi wihi ntila eka ndzimana ya 2 lowu kombisaka leswaku mun hu loyi ku tlhokovetseriwa ka hi yena a a ts hamile kahle evukatini bya yena?
5.3Hlawula nhlamulo leyi nga yon a eka leti nga laha hansi. Loko mutlhokovetseri eka ntila wa 9 a ku: 'Namuntlha rirhandzu ri dyuharile' u herile.
5.4Eka ntila wa 2 lowu nge: 'Rirhandzu ri lumuriwile ra ha lava ku mama' mutlhokovetseri u tirhisile rito 'lumuriwile'. Nyika nhlamuselo ya rona ya masiku hinkwawo u tlhela u kombisa hilaha mutlhokovetseri a ri tirhis
5.5Ku va mutlhokovetseri a tirhisile xithathelo/xigego eka ntila wa 15 lowu nge: 'Mahlo wona i milambu ya mihloti', swi tshikelela /tiyisisa yini? (1
5.6Xana u vona onge ku va mutlhokovetseri a tirhisile ntila wa 20 lowu nge 'Xe' n'wi thya m'fana'
7.1Boxa mbangu lowu swimunhuhatwa leswimbirhi swi vulavulaka swi ri eka wona. (1\ Xitsonga: Ririmi ra le Kay a (HL\/P2 16 DBE/2023 SC/NSC
7.3Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi. Kun'wana eka tsalwa leri Mhangwane u tsundzuxile Mathebula leswaku a nga tshiki ntirho e Summit News. U endlile leswi hikuva a a chava leswaku swi nga endleka Mathebula
7.4Kun wana eka tsalwa Hlongwane u nyengeletile a ya nghena ehofisini ya Nyeleti loyi a a fambile na Mukhari. Boxa leswi a a ya endla swona na xikongomelo xa swona. (2\
7.5Hlamusela vumunhu bya Mukhari ku ya hi mavulavulelo ya yena eka ntshaho lowu nga laha henhla. (1
7.6Hlamusela leswi Hlongwane a vulaka swona loko a ku: Wo va ntirho wo tika (2\
7.7Boxa muxaka wa ntlimbo lowu Hlongwane a a ri na wona eka ntshaho lowu nga laha henhla u tlhela u seketela nhlamulo ya wena. (3
7.8Loko a ku ri wena Mukhari a wu ta n'wi tsundzuxa yini Hlongwane mayelana na leswi a khomisaka Chavalala xi swona? (2\ YISA EMAHLWENI Hlaya ntshaho lowu landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi nga ehansi ka wona
7.1Loko Sasavona a vulavula hi 'Boso' u vula mani? Hlamusela hi ku komisa leswi a swi endla leswaku Hlongwane a tshama a ri karhi a holovela Ephraim Chavalala. Hlamusela leswi a swi endla Nyeleti na vanghana va yena va nga n
7.14Xana loko Nsatimuni a ku: Va sulana malanga hi Ephraim siku na siku va nga si sungula ku tirha a a vula yini? Hi yihi dyondzo leyi u yi kumeke mayelana na ku va murhangeri etsalweni leri?
7.15Kun'wana eka tsalwa 'Boso' u hetelerile hi ku hlangana nhloko a tlhela a faleriwa ekhotsweni. Loko a wu ri un'wana wa lava a va tirha ehansi ka yena a wu ta titwa njhani hi leswi n'wi humeleleke? (1\ [25]25
9.1Eka vana va Mufundhisi Tlhomandloti lava boxiweke eka ntshaho lowu nga laha henhla hi wihi loyi a tlharihile ngopfu naswona i yini lexi a xi vilerisa
9.2Hlamusela hi k u komisa mhangu leyi a yi humelerile eka Baloyi malembe mambir hi lama hundzeke leyi endlaka leswaku mutsari a ku: 'Ndyangu wa ka Tlhomandloti a wa ha tshamisise sweswiyana swa tolo ni tolweni
9.3Kombisa ku hambana eka vonelo ra manana N wa Bas ana na ra Mufundhisi Tlhomandloti loko swi ta eka
9.4Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka le ti nga laha hansi. Loko mutsari a ku: 'Ku tiya ka ndyangu wolowo emahlweni ya vanhu a ku fana ni ku tikirhela ka tintshava', u vula leswak u muti wa ka Tlhomandloti a wu ..
9.5Manana N wa Basana loko a nghena laha a ku tshamile Mufundhisi Tlhomandloti u ri 'Swi lo yini ka tata wa Nyiko mi ngo rila
9.6Boxa nkongomelo wa tsalwa ra Mibya ya nyekanyeka (1
9.7Xana evuton wini bya masiku hinkwawo swa humelela leswaku mun hu a va a tlharihile ngopfu eka swa tidyondzo kambe a nga tirhandzi ku fana na n'wana loyi u n'wi boxe
9.8Xana i mani loyi ku vuriwaka leswaku u fanele ku rivaleriwa e ka ntshaho lowu naswona a endlile yini munhu wa kona? (2
9.9Hlamusela hi ku komisa leswi humeleleke ku kondza munhu loyi u n wi boxeke eka 9.8 laha henhla a tikuma a ri eka xiyimo lexi. (2 Xitsonga: Ririmi ra le Kay
9.10Boxa muxaka wa ntlimbo lowu Mufundhisi Tlhoman dloti a a ri na wona eka ntshaho lowu nga laha henhla u tlhela u seketela nhlamulo ya wena. (3
9.11Ku va Mufundhisi Tlhomandloti a komberile huvo ya kereke leswaku yi rivalela Mufundhisi Nyiko eka nandzu lowu a a wu endlile swi kombisa yini hi vumunh u bya yena?
9.12Xiboho lexi tekiweke hi huvo ya vufambisi bya kereke ehenhla ka xi munhu hatwa lexi xi boxeke eka 9.8 laha henhla i ku dyondzis
9.13Loko a wu ri xaka ra xi munhu hatwa lexi xi boxeke eka 9.8 laha henhla a wu ta
11.4i xihi xivangelo xa ku va Godi na nsati va tshemb ile leswaku poso leyi navetisiweke Godi u ta yi kuma?
11.8Boxa vito ra wanuna wa rixaka rimbe loyi a a rh andzaneke na Mafloza (1
11.9Ku va Mafloza a rhandzanile na wanuna loyi u n wi boxeke eka 11.8 laha henhla swi endlile leswaku vatirhikulobye van wana va vilela. Hlamusela hi
11.11Boxa muxaka wa ntlimbo lowu Lindiwe a a ri na wona eka xiyimo le xi a xi humelela ekaya k a yena. Seketela nhlamulo ya wena. (3 Xitsonga: Ririmi ra le Kay
11.12Ndlela leyi Godi a a hanya hi yona eka Siyandhani yi paluxa Mafloza a ri nsati wa njhani? (1
11.13Xivuriso lexi nge nga suki u onhile xihlovo xi tipaluxa njhani evuton
11.14Xana maendlelo ya Go di yo pfa a nyamalala ekaya no vuya ekaya namixo ma endla u titwa njhani? Seketela nhlamulo ya wena. (2\ [25] KUMBE Xitsonga: Ririmi ra le Kay a (HL\/P225
13.1Ku ya hi ntolovelo wa mi tsheketo i va mani l ava faneleke ku tsheketa (2\
13.2Ku tsheketiwa nkarhi muni naswona h kwalaho ka yini ku tsheketiwa hi nkarhi lowu (2\
13.3Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi. Swihari a swi vekile nawu wa leswaku mati ma nwiwa ntsena hi loyi a nga kulula nyuku a watseka. Ku kulula nyuku u n watsek
13.4Hi yihi dyondzo leyi u yi kumeke eka ku xaniseka ka N wampfundla loko a lava mati leswi endleke leswaku a yiva unene?
13.5Ndlela leyi swihar i swi yi tirhiseke ku o loloxa xiphiqo xo pfumala mati yi lemukisa vahlayi yini? (1
13.6U vona swiendlo swa N wampfundla swi ri kahle ke? Seketela nhlamulo ya wena. YISA EMAHLWENI Xitsonga:
13.7Hi ku ya hi xihungwana lexi hi yihi ndlela ya ntiyiso leyi nga pfunaka vanhu lava nga n a HIV na AI DS ku hanya nkarhi wo
13.8Swi tikomba onge mhaka leyi Sokisi a vulavula ka hi yona yi nga va yi n wi karhatile nkarhi wo leha swinene. I yini lexi seketelaka mhaka l eyi ku ya hi xihungwana lexi
13.9Ku va Mathonsi a kuceteriwa ku ya ka nhlengeletano ya ta rihanyu swi ta n wi pfuna hi mukhuva wihi? (2\
13.10U nga vula yini ehenhla ko va vavanuna va pfinya vana va vanhwanyana (1 YISA EMAHLWENI Xitsonga:
13.1Hlamusela hungunkulu ra xiphato lexi nga laha henhla. (2\
13.12Hi tihi tindhawu ta nkoka leti swiphato swi talaka ku phatiwa kona Boxa tindhawu TIMBIRHI ntsena (2\
13.1Tsavula ntila eka xiphato lexi nga laha henhla lowu kombaka xiyila lexi va ka Nxumalo va tihlawulekisaka hi xona eka swakudya (1\
13.1Hlamusela leswi muphati a vulaka swona loko a ku: Hi vula wena Eric m sa ka Mafemani
3.1Ku vuyeleriwa ka rito ra Bayethi eka xiphato lexi ku na nkoka wo tshikelela
13.1Loko na wena a wu ri wa ka Nxumalo kutani u twa h osi ya xivongo xa ka wina yi
15.1Boxa mbangu lowu swimunhuhatwa les wi nga eka n'wangulano lowu nga laha henhla swi vulavulaka swi ri eka wona. (1\
15.2Boxa vito ra aha leri swimunhuhatwa leswi a swi tshama na rona eka mban gu lowu a swi
15.3Kun wana eka tsalwa ku boxiwile leswaku Mavhavaza na ye na u sungu rile a
15.4Mavhavaza na Matanato va xanisekile swinene loko va ri karhi va tirha exirhapeni Boxa ku hambana loku a ku ri kona eka ma lolo
15.5Hlawula nhlamulo leyi n ga yona eka leti nga laha hansi. Loko Matanato a ku: Hambi mo va kona ma nga ka ma nga khi nchumu eka lawa hi ma tweke ya huma eka Mavhavaza, ' u kombisa lesw swinene.
15.6Hi yihi dyondzo leyi u yi kum eke eka vutomi bya Matanato mayelana na leswi nga n wi humelela loko a ha tirha evalungwini? (2\
15.7Mavhavaza u paluxa leswaku Matanato i munhu wa njhani oko a ku: vu
15.8Loko a ku ri wena u tshamela ku xanisiwa hi valungu ku fana na Matanato a wu ta va u endlile yini? Seketela nhlamulo ya wena. (2\ YISA EMAHLWENI Xitsonga:
15.9Nhlamulo leyi Mavha va za a sindzisa ku yi kuma eka Topisa a a ku ri ya mayelana na yini? (1\
15.10Xana vito ra Tshikani ri fambelana njhani na l eswi nga humelela Topisa? (2\
15.11Boxa muxaka wa ntlimbo lowu Topisa a a ri na wona u tlhela u seketela leswaku hikwalaho ka yini a vile na ntlimbo wolowo. (3
15.12Loko Mavhavaza a byela Topisa leswaku rhanga va koka na vana va rona a a vula yin (2\
15.13Xana i mani xisihalari evuton wini bya Mavhavaza na Topisa? Seketela nhlamulo ya wena. (2\
15.14Xana u vona swi ri kahle loko Topisa a amukerile ku tekiwa hi Mavhavaza ku ri hi ku u na n wana ke? Seketela nhlamulo ya wena. (2
5.15Loko a wu ri munghana wa Topisa a wu ta wi tsundzuxa yini endzhaku ka leswi nga endliwa hi Xihangalasi
17.1Boxa ntsengo wa yindlu l owu Boneka a nga vula leswaku u hakerile R4 000 00
17.2Kombisa ku fanana loku nga kona eka leswi a swi vuriwa hi Bodzani mayelana na vukona bya tata wa vona na leswi humeleleke loko se va tshama endlwini leyi. (2 Xitsonga: Ririmi ra le Kay
17.3Hlawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi. Loko Boneka a ku: Swo lava ku dyeri wa marhambu ya nhloko kahle.
17.4Ku va Bodzani a vutis mana wa yena sw ivutiso leswi nge: Hi ta ya tshama
17.5Xivangelo xo va Boneka a vula leswaku Khegu a nga tlharihangi naswona a nga ka la a dyondza hi Bodzani ku khola hi
17.6Kombisa hilaha xivuriso lexi nge: 'Ku tlula ka mhala ku letela n wana wa le ndzeni' xi hundzuk ntiyiso
17.7U nga n'wi tsundzuxa yini Boneka hi mhaka yo yivela nuna wa yena mali (2\ YISA EMAHLWENI Hlaya n'wangulano lowu landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi nga ehansi ka wona. XITSHURIWA XA M
17.8Boneka eka n'wa ngulano lowu u vula mani leswaku i dodi kumbe ri sana
17.9Hlamusela hi ku komisa leswi endleke leswaku Khegu a vuya hi le vukatini handle ka leswi boxiweke eka n wangulano lowu nga laha henhla. (2
17.10Boxa xiv angelo lexi a xi endla leswaku Boneka a byela Khegu marito ya leswaku 'O va yini Xikweni wa kona u nga ta ka u n'wi bombisa? (1
17.11Marito ya leri a wu etlela eka rona ri biwile ya p aluxa yini? (2\
17.12Hi ku leteriwa hi n'wangulano lowu nga laha henhla, i yihi dyondzo leyi u yi umeke eka leswi Boneka a endle ke Khegu swona
17.13Khegu hambiloko Boneka a ri karhi a n wi xanisa no wi vula hinkwaswo a nga tshiki ku n
17.14Loko a wu ri wena Khegu kutani munhu a ku byela leswaku u tekele mana wa wena leswi u swi endlaka a wu ta endla yini? (1
19.1Boxa mbangu lowu swimunhuhatwa leswi nga laha henhla swi vulavulaka swi ri eka wona na leswi a sw i ya endla swona eka wona. (2
19.2Kombisa vuxaka lebyi a byi ri kona exikarhi ka Ella na Bayizani (1\
19.3Hlawula n hlamulo leyi ng a yona eka leti nga laha hansi. Loko Ella a ku 'U ehleketa leswaku wo ndzi bisa hi moya
19.4Hlamusel a hi ku komisa laha vuxaka bya Ella na Bayizani lebyi u byi boxeke eka 19.2 laha henhla byi heleleke kona. (2\
19.5Mhaka ya Ella na Betty ya leswaku loko va kumile Bayizani va khom il Jackpot kumbe lotto
19.7U nga vula yini ehenhla ka swihoxo leswi Bayizani a a swi endlela nsati wa yena swo rhandzana na Ella a tlhela a nga muki na le kaya masiku man wa na
19.8Loko a wu ri munghana wa Bayizani kutani u twa hindlela leyi Betty na Ella va vulavula ka hi yena
19.9Hi yihi mhaka leyi Misery a lava Hadisa a n wi endlela yona naswona a a twile hi mani hi ta yena (Hadisa\
19.10Hlamusela hi ku komisa ndlela leyi nhlokomhaka ya ntlang owu yi yelanaka hakona na leswi nga endzeni ka w ona. (2\
19.11Boxa xivangelo lexi endleke leswaku Misery a chava ku box ela Hadisa mhaka leyi a yi n wi yisile ekaya ka yena
19.12Hi swihi leswi mutsari a lemukisaka vavasati swona hi ntlang wu (2\
19.13Ximunhuhatwankulu eka ntlangu lowu i mani naswona hikokwalaho ka yini u ku hi xona ximunhuhatwankulu? (2\
19.14Loko a w u ri Sunday nuna wa Misery kutani u t a leswaku xiganama lexi dlaye
21.1Boxa vito ra mufana loyi ku vulavuriwaka hi yena eka n wangulano lowu. (1
21.2Hlamusela hi ku komisa leswi humeleleke ku kala ku va na n wangulano lowu. (2 Xitsonga: Ririmi ra le Kay a (HL\/P2 39 DBE/2023
21.3Kombisa ku hambana exikarhi ka mavulavulelo ya Gezani Munene eka wangulano lowu nga laha henhla na loko a vulavula na wana wa yena ekaya. (2\
21.4lawula nhlamulo leyi nga yona eka leti nga laha hansi Eka marito ya Kumbe swi ta mi tsakisa ngopfu loko ndzo
21.5Hi xihi xivangelo xa ku va Fumani a ya exikolweni na mukwana lowu a kumekeke a ri na wona? (2\
21.6Loko n wangulano lowu nga laha henhla wu ya emahlweni, ma na na Hon wana u kombela les waku Manana Rambuda a rivalela boxeke eka 21.1 laha henhla
21.7Xana u vona swi ri kahle ku va Gezani Munene a kombela leswaku Manana Rambuda a nga hlongoli n wana wa yena exiko lweni ke? Seketela nhlamulo ya wena. (2\ YISA EMAHLWENI Hlaya n'wangulano lowu landzelaka kutani u hlamula swivutiso leswi nga ehansi ka
21.8ano lowu nga laha henhla wu humelelaka eka wona na vito ra ximunhuhatwa lexi va vulaka leswaku Jimmy u ta ya rhandzana na xona. (2
21.9Hlamusela hi ku komis a leswi endleke leswaku Xiluva a cinca miehleketo a rhandzile. (2\
21.10i xihi xivangelo xa ku va Xiluva a tlherisile Jimmy loko a yile eka vona hi ndzhenga lowu a vula ka wona ek a n wangulano lowu nga laha henhla? (2\
21.11Mulut anyi i ximunhuhatwa lexi xi vangaka dzolonga exikarhi ka anyi exikarhi ka Jimmy na Xiluva ? Seketela nhlamulo ya wena (3
21.12Nyika dyondzo leyi u yi kumeke mayelana na ku hela ka rirhandzu ra Jimmy na Xiluva. (2\
21.13U nga vula yini hi endlelo ra Xiluva ro rhandzana na Fumani a tshika Jimmy hikwalaho ka leswi Fumani (1\
21.14Loko a ku ri wena Jimmy a wu ta titwa njh ani loko u twa leswaku Xiluva u nyikeke m ali naswona a wu ta endla yini? (2 [25]25

Mark Allocation

Sections10 + 10 + 10 + 10 + 10 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 + 25 = 450 marks

Paper information

SubjectXitsonga
Year2023
SessionMay-June
TypePast Paper
PaperPaper 2
LanguageEnglish (HL โ€” verified from PDF)
Pages40
Downloads8

Examination context

Decade2020s
Years ago3y
Seasonโ€”
Start dayโ€”
Exam periodโ€”
Days since examโ€”

About Xitsonga examination preparation

This Grade 12 examination resource can be used as part of a structured revision programme. Past papers are most useful when learners attempt questions independently, work within a realistic time limit, and review their answers afterwards.

How to use this resource for revision

A past examination paper is most useful when it is treated as an active revision exercise. Try the questions yourself before checking the corresponding memorandum. Where you make an error, identify the reason โ€” was it a knowledge gap, a calculation mistake, an interpretation issue, or an examination technique problem?

For stronger examination practice, complete the paper without unnecessary interruptions and keep track of the questions that take the most time. Afterwards, review the memorandum and separate knowledge gaps from mistakes caused by interpretation, calculation, structure, or examination technique.

understanding question requirements
applying subject knowledge
working under time constraints
checking answers
identifying revision priorities

A practical revision approach

Start by completing the resource without looking at the memorandum. Review incorrect and incomplete answers afterwards and make a short revision list based on the areas that caused difficulty.

Grade 12 subject hubs

Each matric subject has its own dedicated hub on Freemode with every past paper and marking memorandum we have archived for that subject.

Corresponding marking memorandum

Marking memorandum available

Use the corresponding memorandum after completing the paper to review your answers and identify areas that require further revision. The memorandum shows the marking approach used by DBE examiners, including method-mark allocations.

Xitsonga HL P2 Memo โ†’

File details

File size644.1 KB
Pages40
Archived on11 October 2026
File age12d
ContributorFreeMode
FingerprintAE176AC06E88

Questions and learner discussion

Log in to ask a question or leave a review.

No questions or discussions have been posted yet.